जोडी मिलन केन्द्र

तपाईं विवाह गर्ने सुरसारमा हुनुहुन्छ तर योग्य वर वा बधु नपाएर भौ“तारनिुभएको त छैन - छ भने, उमेर पुगेका कुमारकुमारीदेखि विधवा-विधुर तथा सम्बन्धविच्छेद भएका महिला-पुरुषका लागि भनेजस्तो जोडी खोजिदिन्छ, दमकमा रहेको वरबधु मिलन केन्द्रले । गत मङ्सिरयता केन्द्रले ५० जोडीभन्दा बढीको विवाह गराइसकेको छ ।

३० वर्षो छ“दादेखि नै लमीको काम गर्न थालेका टीकाराम सिटौला, ७८, ले संस्थागत रूपमै काम गर्ने उद्देश्यले यस्तो केन्द्र खोलेका हुन् । पहिलेपहिले उनी वरबधु खोज्न गाउ“गाउ“ चहार्थे । कार्यालय खोलेपछि त्यही“ आएका आवेदनबाटै जोडी मिलाइदिन्छन् ।

विवाह गर्न इच्छुक व्यक्तिले फारममा फोटोसहित नामथर, गोत्र, उमेर, आर्थिक अवस्था, पेसा, शिक्षा, ठेगाना, चल-अचल सम्पत्ति विवरण भर्नुपर्दछ । आवेदन दिनेजति सबैलाई भनेजस्तै जोडी जुराइदिन सफल भएको उनको दाबी छ । जोडी मिलेपछि केन्द्रलाई १ हजार १ सय ११ रुपिया“ तिनर्ुपर्दछ  ।

अहिले पनि केन्द्रमा आवेदनको चाङ छ । अधिकांश आवेदनमा स्नातकोत्तर उत्तर्ीण्ा र आकर्ष जागिर खानेहरूले योग्य जीवनसाथी खोजी गरििदन आग्रह गरएिको छ  । कुमार-कुमारीहरूका हकमा आवेदन दिएको बढीमा एक महिनाभित्र जोडी जुराइसकिने केन्द्रको दाबी छ ।

चेतन अधिकारी/दमक

यस्तो पो सम्मान †

दिवङ्गत बाबुआमाको सम्मानमा तपार्इं के गर्नुहुन्छ - दान, धर्म, तर्ीथव्रत आदिआदि । तर, रूपन्देहीका नेत्रप्रसाद पाठकले भने त्यसो गरेनन् । प्रत्येक वर्षसमाजमा ख्यात्रि्राप्त व्यक्तित्वहरूलाई सम्मान तथा पुरस्कृत गर्न उनले आफ्ना बाबु चक्रपाणि पाठकको सम्झनामा स्मृति समाज नै खोलिदिए  ।

स्मृति समाजका लागि उनले पा“च लाख रुपिया“ जम्मा गरेका छन् । त्यसको ब्याजबाट समाजले प्रत्येक वर्षपत्रकारतिा, समाजसेवा, शैक्षिक र धार्मिक क्षेत्रमा योगदान गरेका चार जनालाई पुरस्कृत गर्दै आएको छ ।

यस वर्षपत्रकार डीआर घिमिरे, प्रधानाध्यापक लोकनाथ उपाध्याय, समाजसेवी टीकाराम पाण्डे र हरहिर आश्रम देवघाट सम्मानित एवम् पुरस्कृत भएका छन् । उनीहरूमध्ये समाजसेवा र शैक्षिक सेवामा योगदान दिनेले स्वर्ण्र्ााक पाएका छन् भने पत्रकार एवम् आश्रमले जनही पा“च-पा“च हजार रुपिया“ ।

अमृता अनमोल/बुटवल

न घन्टी, न त घडी

सप्तरीको इनर्वा गाविस-१ स्िथत राष्ट्रिय प्राथमिक विद्यालयमा न त घन्टी छ, न घडी । अधिकांश दिन बिहान ११ बजेसम्म विद्यार्थीहरू विद्यालयमा खेलिरहेका हुन्छन् । न त्यहा“ शिक्षकको अत्तोपत्तो हन्छ, न त पियनकै । विद्यालयमा कोही पुगिहाले बालबालिकाहरू हस्याङ्फस्याङ गर्दै कक्षाकोठाभित्र पस्छन् ।

सरहरू कतिबेला आउ“छन् त - कक्षा ३ मा अध्ययनरत छात्र निरजकुमार सरदार भन्छन्, "कुनै ठेगान नै ह“ुदैन । " अनि, कसरी विद्यालयमा पढाइ हुन्छ त - सरदार भन्छन्, "सरहरू नआएपछि हामी आफ“ै कक्षाकोठामा पढिरहन्छौ“ ।" अनि, कति घन्टी नि - जवाफ आयो, "हाम्रो विद्यालयमा घन्टी नै छैन अनि एउटा भित्तेघडी थियो, त्यो पनि बिग्रियो ।" १ सय ५० भन्दा बढी विद्यार्थी छन् विद्यालयमा । प्रधानाध्यापक खजन सिंहसहित दर्ुइ शिक्षक नहु“दा पियनले विद्यार्थी भुलाउने काम गर्दै आएका छन्  ।

रामनारायण विश्वास/इनर्वा

सहयोग माग्ने काइदा

सहयोग माग्ने पनि आ-आफ्ना तरकिा हुन्छन् । जस्तो- रौतहट घर भई काठमाडौ“को बल्खु बस्दै आएका अधेश गोसाइ“, ३३, भने १४ वर्षेखि घा“टीमा ५० वटासम्म सहयोग अपिल झुन्ड्याएर हि“ड्छन्  । उनलाई गाउ“ विकास समितिले त्यस्तो अपिल बनँइदिएको हो  ।

विवाहबन्धनमा बा“धिएलगत्तै क्यान्सरको सिकार भए अधेश । क्यान्सरकै कारण उनको दाहिने हात गुमेको छ । महिनामा औषधि खर्च पा“च हजार लाग्ने उनी उपचार खर्च जुटाउन दिनहु“ झन्डै पा“च किलो बराबरका अपिल घा“टीमा झुन्ड्याएर काठमाडौ“का गल्ली, चोक र सरकारी कार्यालय चहार्छन् ।

अधेशका श्रीमती र छोराछोरी भने रौतहटमै अर्काको घरमा बनिबूतो गरेर जीविकोपार्जन गर्छन् । आफ्नो औषधि र छोराछोरी पढाउन सहयोग माग्दै हि“ड्ने अधेश दैनिक एक सयदेखि दर्ुइ सय रुपिया“सम्म सहयोग जुट्ने गरेको बताउ“छन्  । अस्पतालले उनको उपचारमा पा“च लाख रुपिया“ खर्च लाग्ने जनाएको छ ।

विमल खतिवडा/काठमाडौ“

कखरा सिक्दै आमाछोरी

सुकुमाया विक, १५, स“गैका साथीले एसएलसी दिइसके तर उनी भने बल्ल कखरा सिक्दैछिन् । तनहु“को व्यास नगरपालिका-१, मुसेखोलाकी सुकुमायास“गै उनकी आमा चन्द्रकुमारी पनि प्रौढ कक्षामा जान्छिन् । भन्छिन्, "सानो हुन्जेल बुबाआमाले पढाउनुभएन, अहिले आमास“गै पढ्दैछु, सामान्य चिट्ठी लेख्न र पढ्न सक्ने हुने रहर छ ।"

आमा चन्द्रकुमारी पनि छोराछोरीलाई पढाउन नसक्दा दुःखी छिन् । भन्छिन्, "सकेको भए पढ्दापढ्दैका छोराछोरीलाई किन रोक्नर्ुपर्दथ्यो र -" अर्की विवाहित सीता नेपाली पनि आमा विष्णुमायास“गै पढ्दैछिन् । भन्छिन्, "घर र माइत एकै गाउ“मा भएकाले आमास“गै पढ्न पाएकी छु ।" उनी पनि घरको आर्थिक अवस्थाले पढाइबाट वञ्चित भएकी थिइन् । आमा विष्णुमाया भन्छिन्, "सानो छ“दा पढाउन सकिएन, अहिले पछुताएर के गर्ने -" छोरीस“गै पढ्न आउ“दा उनलाई खुसीस“गै अप्ठ्यारो पनि अनुभव भएको रहेछ  ।

सन्तोष पोखरेल/दमौली

माओवादीले सरकारको नेतृत्व गर्नुपर्छ तर अब माइतकी छोरी भएर हुन्न, बिहे गरेपछि घर गर्नुपर्छ ।

नारायणमान विजुक्छे ँरोहित’

अध्यक्ष, नेपाल मजदुर किसान पार्टर्ीीया“ पत्रिका, ०६५ वैशाख २९